Ontdek de forten van Utrecht op de fiets langs de Nieuwe Hollandse Waterlinie

door | mei 21, 2021 | Fietsen Utrecht

Met deze fietsroute fiets je vanuit hartje Utrecht in 20 minuten naar de indrukwekkende forten en mooie natuur in het buitengebied van Utrecht Noord. Rond Utrecht zijn verschillende prachtige forten op korte afstand van elkaar te vinden. Fiets door de natuur, ontdek de rust langs de Vecht en bezoek het pittoreske dorp Oud-Zuilen. Onderweg zijn er voldoende plekjes om te genieten van een hapje of drankje. 

Fietsroute forten van Utrecht

Aantal kilometer: 28 kilometer
Tijdsduur: 1 uur fietsen zonder tussenstops

Forten van Utrecht: de verdedigingslinie van vroeger

Rond Utrecht is de Nieuwe Hollandse Waterlinie (NHW) nog volop zichtbaar. De NHW was een van de belangrijkste verdedigingslinies uit de Nederlandse geschiedenis. Het beschermde een groot deel van Nederland, waaronder de stad Utrecht. De linie liep helemaal vanaf de Zuiderzee tot de Biesbosch. De linie bestond uit forten en gebieden die zo’n 30-60 centimeter onder water gezet konden worden, waardoor de infanterie niet verder kon oprukken. De waterlinie is in gebruik geweest tussen 1870 en 1945 en is in totaal 4 keer ingezet als gevolg van oorlogsdreiging. Maar toen tijdens de oorlog vliegtuigen werden ingezet , gaf de waterlinie onvoldoende bescherming. Het grootste deel van de NHW is nog intact, bijna alle forten zijn er nog. 

Starten bij Neude in Utrecht centrum

Je begint de fietstocht bij de Neude, een prachtig plein in het centrum van Utrecht. De naam Neude komt van “Node” wat moerassige laagte betekent. Tegenwoordig zitten er veel leuke horecagelegenheden en kun je er in de zomer genieten van een drankje op een van de vele terrassen. Vanaf hier fiets je de Voorstraat af richting Wittevrouwen. Bij de Wittevrouwenbrug sla je linksaf de Wittevrouwensingel op. Sla rechtsaf de Kleinesingel op, vervolg de weg die overgaat op Blauwkapelseweg. Pak bij de rotonde op het Eykmanplein de tweede afslag naar de Eykmanlaan. Fiets de weg af tot je onder het spoor door rijdt, als je iets verder kijkt zie je aan je rechterhand Fort Blauwkapel liggen.

Fort Blauwkapel 

Je bent aangekomen bij Fort Blauwkapel, een van de grootste forten van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Het fort ligt aan de rand van Utrecht in het dorpje Blauwkapel. Het westelijke deel is open voor publiek, hier kan je wandelen over de wallen van het fort of van het uitzicht over de fortgracht genieten . Maak ook even een kleine omweg door het dorpje Blauwkapel vlak achter Fort Blauwkapel. Hier staan veel mooie oude huizen en het pittoreske kerkje Blauwkapel. 

Het prachtige water rondom Fort Blauwkapel
Het prachtige water rondom Fort Blauwkapel

Fort Voordorp en de pipowagen 

Vervolg je weg via de Bastionweg langs het water. Sla linksaf naar Voordorpsedijk en geniet van de mooie boerderijen die je hier onderweg tegenkomt. Fiets de Voordorpsedijk helemaal af en je komt vanzelf bij Fort Voordorp. Dit fort diende als bescherming van de het hoger gelegen Voordorpsedijk, de Biltse straatweg en de Groenekansedijk. In 1990 werd het fort verkocht aan een particulier. Tegenwoordig wordt een deel van de gebouwen gebruikt als evenementenlocatie. 

Aanzicht op Fort Voordorp
Aanzicht op Fort Voordorp

Na dit gedeelte van de fietstocht heb je misschien al wel zin in wat lekkers. Sla rechtsaf bij het fort en volg de bordjes voor koffie in de pipowagen. Deze kleine caravan staat net naast het terrein van het fort. Je kan hier voor een kleine donatie een kopje koffie, thee of een gevulde koek kopen. 

Rechts de pipowagen bij Fort Voordorp
Rechts de pipowagen bij Fort Voordorp

Natuurgebied Hooge Kampsepad

Fiets rondom Fort Voordorp op de Voordorpsedijk richting het noorden. Sla rechtsaf het Hoogekampsepad op. Je fietst nu langs het prachtige natuurgebied Hooge Kampsepad. Vroeger was dit een zandwinput en het is daarna jarenlang gebruikt als afvalstortplaats. Gelukkig is het Utrechtse Landschap in 2010 begonnen met de herinrichting van de plas. Nu kun je genieten van een uitgestrekt natuurgebied vol vogels, zoals de grutto en de tureluur. 

Forten van Utrecht - Natuurgebied Hooge Kampsepad
Vlakbij Utrecht het natuurgebied Hooge Kampsepad

Fort Ruigenhoek

Aan het einde van het Hoogekampsepad sla je linksaf de Groenekanseweg op. Aan het einde van de Groenekanseweg sla je linksaf de Koningin Wilhelminaweg op en sla je meteen weer rechtsaf de Groenedijk op, die overgaat in de Ruigenhoeksedijk. Volg deze weg en je fiets vanzelf tegen Fort Ruigenhoek aan. 

Ze noemen Fort Ruigenhoek ook wel het ‘fort op een onbewoond eiland’. Ondanks dat het niet bewoond is, worden er wel veel activiteiten georganiseerd! Je kan een rondleiding krijgen in het fort, er worden diverse schilder- en tekenworkshops gegeven en het avontuurlijke kunstenfestival Tweetakt vindt hier ieder jaar plaats. 

Het fort is eigendom van Staatsbosbeheer en ligt in het groengebied van de Gagelbossen. Het fort werd van 1869 tot 1870 gebouwd en heeft een bomvrije kazerne en een zogenoemde stormtrap. Deze trap gaf toegang tot het dak van het gebouw. 

Het Gagelbos 

Volg de Ruigenhoeksedijk naar het zuiden, deze gaat over op de Kanonsdijk. Als je aan de linkerkant Minicamping Tussen Hemel en Aarde ziet liggen, moet je het fietspad op aan de rechterkant. Aan het einde van het fietspad sla je rechtsaf en vervolg je je weg naar het noorden. Bij de t-splitsing sla je linksaf en daarna sla je weer linksaf bij de volgende t-splitsing. Je bent nu aangekomen bij het Gagelbos. Als je de tijd hebt, is het aan te raden om hier een wandeling te maken

Het Gagelbos met prachtige natuur
Het Gagelbos met prachtige natuur

Forten van Utrecht: Fort de Gagel 

Fiets een klein stukje verder naar de Gageldijk en sla rechtsaf. Je fiets dan langs het water en je ziet het fort liggen aan je rechterhand. Je kan langs de boerderij fietsen om zo op het terrein van het fort te komen. 

Fort de Gagel noemen ze ook wel de poort naar het Noorderpark. Ze zijn van plan om in 2021 bezoekers de mogelijkheid te geven om fietsen of kano’s te huren om het Noorderpark te ontdekken. Het fort is 24 uur per dag toegankelijk als stadspark, maar de gebouwen zijn niet toegankelijk voor het publiek.

Maarsseveense Plassen

Vanaf hier stap je weer op de fiets, ga je verder over de Gageldijk en sla je rechtsaf het fietspad op, vlak na de stoplichten. Het fietspad volg je met de bocht mee naar links en tot de eerste afslag naar rechts. Aan de linkerkant zie je nu de uitgestrekte Maarsseveense Plassen. Met mooi weer kun je hier heerlijk vertoeven op de mooie ligweide. 

Fiets een stukje verder en sla linksaf bij de splitsing. Voor de liefhebbers is hier het naaktstrand van de Maarsseveense Plassen. Fiets het fietspad helemaal af tot je bij de Westbroekse Binnenweg komt. Sla hier linksaf en fiets deze weg helemaal af tot aan de Maarsseveensevaart. Neem de afslag naar links en als je Maarssen net binnenkomt fietsen sla je linksaf naar de Herenweg. 

Fort Maarsseveen

Aan je linkerkant ligt Fort Maarsseveen. Het is een van de laatste forten van de Nieuwe Hollandse Waterlinie en is gebouwd in 1881 als afsluiting van het acces over de Maarsseveense vaart. Van het originele werk bestaat alleen nog het bomvrije gebouw. Een prachtig gebouw met vrolijke luikjes. In het weekend is het fort geopend voor het publiek. Fort Maarsseveen is een broedplaats voor kunst en cultuur. Ook worden er regelmatig evenementen georganiseerd. 

Forten van Utrecht Fort Maarsseveen
Forten van Utrecht Fort Maarsseveen – Bron foto: Forten.nl

Kleine Plas Maarsseveen

Fiets door op de Herenweg en sla vlak voor de grote kruising af naar rechts, de Tuinbouwweg in. Je fietst nu langs de Kleine Plas, het zusje van de Maarsseveense Plassen. Bij dit water mogen honden loslopen en het is dus een populaire plek voor hondenbaasjes.

Wandelen bij de Kleine Plas Maarssen

Slot Zuylen

Neem de tweede afslag naar links en fiets over de Nedereindsevaart. Aan het eind van deze straat kom je uit bij de Vecht. Vanaf hier fiets je linksaf de Oostwaard op. Dit is misschien wel het mooiste stukje van de fietsroute. Met uitzicht op de Vecht aan je rechterkant en uitzicht op weilanden aan de linkerkant. Echt genieten!

Fietsen langs de Vecht - Oud Zuylen
Fietsen langs de Vecht in Oud Zuylen

De Oostwaard gaat over in de Dorpsstraat en dan bereik je Oud-Zuilen. Dit is een heel mooi en rustig dorpje dat al bestaat sinds de 13e eeuw. De oude maar goed onderhouden boerderijtjes zijn een mooi gezicht. 

Slot Zuylen
Slot Zuylen

Vlak voor de brug sla je linksaf, zodat je de Dorpsstraat kan blijven volgen. Neem vooral de eerste afslag naar links om even te kijken bij Slot Zuylen. Een indrukwekkend kasteel waar je in het weekend ook terecht kunt bij het Koetshuis voor een broodje, koffie, thee of andere lekkernijen. 

De laatste van de forten van Utrecht: Fort aan de Klop

Fiets verder langs de vecht richting Utrecht. De Dorpsstraat gaat over in de Vechtdijk en na ongeveer 10 minuten fietsen, fiets je onder de J.M. de Munnick Keizerbrug door. Sla daarna linksaf de 1e Polderweg in. Deze route voert je langs de laatste bestemming op deze fietsroute: Fort aan de Klop. Een prachtig fort dat tegenwoordig wordt gebruikt als restaurant en vergaderloods. In de zomer is er een brasserie met terras. 

Forten van Utrecht - Fort aan de Klop
Forten van Utrecht – Fort aan de Klop

Om terug te komen naar de Neude fiets je de Vechtdijk helemaal af. De weg volgt de Vecht en gaat over in het Zandpad, de Jagerskade, de Vinkenkade en Lauwerecht, tot je uiteindelijk bij de Zandbrug bent die over de Oudegracht gaat. Fiets de Oudegracht verder af en sla bij de Viebrug linksaf. Je bent weer terug op de Neude.

Gerelateerde berichten

Op de fiets de mooiste parken van Utrecht ontdekken

Op de fiets de mooiste parken van Utrecht ontdekken

Wist je dat er meer dan 50 parken zijn in Utrecht? Wij hebben onze favorieten voor je op een rij gezet. Met deze fietsroute kom je langs de 6 mooiste parken van Utrecht. Hier kun je genieten van rust en natuur midden in de stad. Tijd om eropuit te gaan!  Duur:...

Fietstocht naar Kasteel de Haar door oud Leidsche Rijn

Fietstocht naar Kasteel de Haar door oud Leidsche Rijn

Vanaf de Dafne Schippersbrug is er een prachtige fietstocht naar Kasteel de Haar. Hoewel je Leidsche Rijn doorkruist, kom je nauwelijks langs nieuwbouw. Je fietst over door knotwilgen omzoomde wegen en langs water, monumentale boerderijen, groene parken en eeuwenoude...

Fietsroute langs de mooiste street art van Utrecht!

Fietsroute langs de mooiste street art van Utrecht!

De muren van Utrecht staan vol met fantastische street art.  Maar veel van deze kunstwerken  zijn niet zo makkelijk te vinden. Met deze route fiets je binnen een uurtje langs de mooiste muurschilderingen, graffiti en street art van Utrecht.  Fietsroute...

Fietsroute langs bijzondere arbeiderswijken in Utrecht

Fietsroute langs bijzondere arbeiderswijken in Utrecht

Deze fietsroute start in het historische hart van de stad en voert je via de Oudegracht en de singel langs 5 bijzondere arbeiderswijken. De typische arbeiderswijken in Utrecht zijn vaak ontstaan aan het begin van de 20ste eeuw, toen fabrieken zoals Demka en Werkspoor...

0 reacties

Een reactie versturen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Over Opvallend Utrecht

Wij zijn Lisa en Lisa en zijn nieuwsgierig naar onze stad Utrecht! We verkennen de stad en omstreken en nemen je graag mee op onze ontdekkingstocht. Je vindt hier niet-alledaagse fiets- en wandelroutes, opvallende verhalen en bijzondere tips. Leuk dat je met ons meegaat!

Volg ons:

Best gelezen blogs

Niets missen?

Schrijf je in voor de nieuwsbrief.